Przejdź do treści
Maturka

Równania i nierówności · typ zadania · temat 3 z 6

Interpretacja geometryczna układu równań

Każde równanie liniowe to prosta. Rozwiązanie układu to punkt wspólny prostych – stąd liczba rozwiązań i dopasowanie układu do rysunku.

7 min czytania

Teoria do tego typu zadań: Układy równań

Spis treści

Co musisz wiedzieć

Jak rozpoznać to zadanie

  • „Na którym rysunku przedstawiono interpretację geometryczną układu…?”
  • „Na rysunku przedstawiono dwie proste równoległe – który układ to przedstawia?”
  • „Układ {x−2y=3−4x+8y=−12\begin{cases} x - 2y = 3 \\ -4x + 8y = -12 \end{cases} ma…”

Trzy możliwości

Położenie prostychLiczba rozwiązańRozpoznasz po
przecinają sięjedno (punkt przecięcia)różne współczynniki kierunkowe aa
równoległe, różnebrak (układ sprzeczny)te same aa, różne bb
pokrywają sięnieskończenie wielejedno równanie jest wielokrotnością drugiego

Schemat krok po kroku

Tak rozwiązujesz typowe zadanie z tego tematu:

  1. 1

    Zapisz oba równania jako y = ax + b

    x−2y=3⇒y=12x−32x - 2y = 3 \Rightarrow y = \frac{1}{2}x - \frac{3}{2}.

  2. 2

    Porównaj współczynniki

    Różne a – jeden punkt; te same a – równoległe lub te same proste.

  3. 3

    Przy rysunku odczytaj punkty

    Punkt przecięcia z OyOy to bb; drugi punkt da nachylenie.

  4. 4

    Sprawdź punkt przecięcia

    Podstaw odczytany z rysunku punkt do obu równań.

Rozwiązane przykłady

Przykład 1

Proste równoległe

Ile rozwiązań ma układ {2x−y=4−6x+3y=5\begin{cases} 2x - y = 4 \\ -6x + 3y = 5 \end{cases}?

  1. y=2x−4y = 2x - 4 oraz 3y=6x+5⇒y=2x+533y = 6x + 5 \Rightarrow y = 2x + \frac{5}{3}.

  2. Te same nachylenia (22), różne wyrazy wolne – proste równoległe, rozłączne.

Odpowiedź: brak rozwiązań (układ sprzeczny)

Przykład 2

Układ z rysunku

Na rysunku dwie proste przecinają się w punkcie (2,1)(2, 1). Jedna przechodzi przez (0,3)(0, 3), druga przez (0,−3)(0, -3). Zapisz układ równań.

xy-11234-4-3-2-112340y = −x + 3y = 2x − 3(2, 1)
  1. Pierwsza: b=3b = 3, a przez (2,1)(2, 1): 1=2a+3⇒a=−11 = 2a + 3 \Rightarrow a = -1. Prosta y=−x+3y = -x + 3.

  2. Druga: b=−3b = -3, 1=2a−3⇒a=21 = 2a - 3 \Rightarrow a = 2. Prosta y=2x−3y = 2x - 3.

Odpowiedź: {x+y=32x−y=3\begin{cases} x + y = 3 \\ 2x - y = 3 \end{cases}

Przykład 3

Te same proste

Ile rozwiązań ma układ {3x+y=26x+2y=4\begin{cases} 3x + y = 2 \\ 6x + 2y = 4 \end{cases}?

  1. Drugie równanie to pierwsze pomnożone przez 22 – opisują tę samą prostą.

Odpowiedź: nieskończenie wiele

Typowe błędy

  • Mylenie prostych równoległych (brak rozwiązań) z pokrywającymi się (nieskończenie wiele).
  • Błędne przekształcenie do y=ax+by = ax + b – zapomnienie o podzieleniu wyrazu wolnego.

Na maturze

Koniec lekcji

Oznacz ją jako przeczytaną, żeby odblokować zadania.