Przejdź do treści
Maturka

Planimetria · typ zadania · temat 3 z 5

Trapez

Trapez równoramienny i prostokątny: wysokość, ramię, przekątna i kąty – zawsze przez dorysowanie wysokości.

8 min czytania

Teoria do tego typu zadań: Czworokąty

Spis treści

Co musisz wiedzieć

Jak rozpoznać to zadanie

„W trapezie równoramiennym przekątna BDBD ma długość 3939 i tworzy z dłuższą podstawą kąt α\alpha, cos⁡α=1213\cos\alpha = \frac{12}{13}. Różnica podstaw jest równa 4040. Oblicz ramię.” – zadanie otwarte.

  • W trapezie równoramiennym wysokości odcinają na dłuższej podstawie dwa odcinki długości a−b2\frac{a - b}{2}.
  • Rzut przekątnej na dłuższą podstawę ma długość a+b2\frac{a + b}{2}.
  • Kąty przy tym samym ramieniu sumują się do 180°180°.
  • Pole: P=a+b2⋅hP = \frac{a + b}{2}\cdot h.

Schemat krok po kroku

Tak rozwiązujesz typowe zadanie z tego tematu:

  1. 1

    Dorysuj wysokość (lub dwie)

    Z wierzchołków krótszej podstawy.

  2. 2

    Oznacz odcinki na dłuższej podstawie

    a−b2\frac{a - b}{2} przy ramionach, bb w środku.

  3. 3

    Licz w trójkącie prostokątnym

    Pitagoras albo trygonometria.

Rozwiązane przykłady

Przykład 1

Wysokość i pole

Trapez równoramienny ma podstawy 1212 i 66 oraz ramię 55. Oblicz pole.

  1. Odcinek przy ramieniu: 12−62=3\frac{12 - 6}{2} = 3; h=25−9=4h = \sqrt{25 - 9} = 4.

  2. P=12+62⋅4=36P = \frac{12 + 6}{2}\cdot 4 = 36.

Odpowiedź: 3636

Przykład 2

Kąt przy podstawie

Trapez równoramienny ma krótszą podstawę 55, ramię 66 i kąt ostry 60°60°. Oblicz dłuższą podstawę i pole.

  1. Odcinek przy ramieniu: 6cos⁡60°=36\cos 60° = 3, wysokość: 6sin⁡60°=336\sin 60° = 3\sqrt{3}.

  2. Dłuższa podstawa: 5+2⋅3=115 + 2\cdot 3 = 11; P=11+52⋅33=243P = \frac{11 + 5}{2}\cdot 3\sqrt{3} = 24\sqrt{3}.

Odpowiedź: 1111; P=243P = 24\sqrt{3}

Przykład 3

Przekątna i różnica podstaw

W trapezie równoramiennym ABCDABCD przekątna BDBD ma długość 2525 i tworzy z dłuższą podstawą ABAB kąt α\alpha, cos⁡α=45\cos\alpha = \frac{4}{5}. Różnica podstaw jest równa 1616. Oblicz ramię.

  1. Wysokość DEDE (EE na ABAB): w trójkącie BEDBED: ∣BE∣=25⋅45=20|BE| = 25\cdot\frac{4}{5} = 20, h=25⋅35=15h = 25\cdot\frac{3}{5} = 15.

  2. ∣AE∣=a−b2=8|AE| = \frac{a - b}{2} = 8.

  3. Ramię: 82+152=17\sqrt{8^2 + 15^2} = 17.

Odpowiedź: 1717

Typowe błędy

  • Przyjęcie odcinka przy ramieniu jako a−ba - b zamiast a−b2\frac{a - b}{2}.
  • Liczenie pola bez wysokości (z ramienia).

Na maturze

Koniec lekcji

Oznacz ją jako przeczytaną, żeby odblokować zadania.