Przejdź do treści
Maturka

Ciągi · typ zadania · temat 3 z 3

Suma ciągu geometrycznego i zastosowania

Suma nn wyrazów ciągu geometrycznego oraz zadania z kontekstem: bakterie, dawki leku, oszczędności.

7 min czytania

Teoria do tego typu zadań: Ciąg geometryczny

Spis treści

Co musisz wiedzieć

Jak rozpoznać to zadanie

„a1=3,75a_1 = 3{,}75, a2=−7,5a_2 = -7{,}5. Suma trzech początkowych wyrazów jest równa”, „Oblicz masę leku przed jedenastą dawką”.

Suma ciągu geometrycznegona karcie wzorów
Sn=a1⋅1−qn1−q(q≠1),Sn=n⋅a1(q=1)S_n = a_1\cdot\frac{1 - q^n}{1 - q} \quad (q \neq 1), \qquad S_n = n\cdot a_1 \quad (q = 1)

Schemat krok po kroku

Tak rozwiązujesz typowe zadanie z tego tematu:

  1. 1

    Wyznacz a₁ i q

    Z danych lub z treści.

  2. 2

    Podstaw do wzoru

    Uważaj na ujemne qq: (−2)5=−32(-2)^5 = -32.

  3. 3

    Zinterpretuj wynik

    W zadaniach z kontekstem – jednostki i zaokrąglenia.

Rozwiązane przykłady

Przykład 1

Suma sześciu wyrazów

Oblicz sumę sześciu początkowych wyrazów ciągu geometrycznego, w którym a1=3a_1 = 3, q=2q = 2.

  1. S6=3⋅1−641−2=3⋅63=189S_6 = 3\cdot\frac{1 - 64}{1 - 2} = 3\cdot 63 = 189.

Odpowiedź: 189189

Przykład 2

Ujemny iloraz

a1=4a_1 = 4, a2=−2a_2 = -2. Oblicz S3S_3.

  1. q=−12q = -\frac{1}{2}, a3=1a_3 = 1.

  2. S3=4−2+1=3S_3 = 4 - 2 + 1 = 3.

Odpowiedź: 33

Przykład 3

Kontekst

W pierwszej godzinie wyhodowano 100100 bakterii, a w każdej kolejnej godzinie przybywało 33 razy więcej niż w poprzedniej. Ile bakterii przybyło łącznie w ciągu 55 godzin?

  1. a1=100a_1 = 100, q=3q = 3: S5=100⋅1−2431−3=100⋅121=12 100S_5 = 100\cdot\frac{1 - 243}{1 - 3} = 100\cdot 121 = 12\,100.

Odpowiedź: 12 10012\,100

Typowe błędy

  • qn−1q^{n-1} zamiast qnq^n we wzorze na sumę.
  • Znak przy ujemnym qq w potędze.

Na maturze

Koniec lekcji

Oznacz ją jako przeczytaną, żeby odblokować zadania.