Przejdź do treści
Maturka

Planimetria · typ zadania · temat 2 z 5

Podobieństwo w trapezie i w okręgu

Przekątne trapezu tworzą trójkąty podobne; cięciwy okręgu – też. Stosunki odcinków, wysokości i pól.

7 min czytania

Teoria do tego typu zadań: Podobieństwo i twierdzenie Talesa

Spis treści

Co musisz wiedzieć

Jak rozpoznać to zadanie

  • „Przekątne trapezu przecinają się w EE, ∣AB∣=2∣CD∣|AB| = 2|CD|. Oceń: pola BCEBCE i AEDAED są równe; pole ABEABE jest dwa razy większe od pola CDECDE”.
  • „Obwód trójkąta ABOABO jest równy 3939, a CDOCDO – 1313. Wysokość trapezu 1212…”.
  • „Średnica ABAB przecina cięciwę CDCD w PP: ∣PB∣=4|PB| = 4, ∣PC∣=8|PC| = 8, ∣PD∣=5|PD| = 5. Oblicz promień”.
Trójkąty $ABE$ i $CDE$ są podobne w skali $\frac{|AB|}{|CD|}$.ABCDE
Trójkąty $ABE$ i $CDE$ są podobne w skali $\frac{|AB|}{|CD|}$.
  • △ABE∼△CDE\triangle ABE \sim \triangle CDE w skali k=∣AB∣∣CD∣k = \frac{|AB|}{|CD|}: ∣AE∣∣EC∣=∣BE∣∣ED∣=k\frac{|AE|}{|EC|} = \frac{|BE|}{|ED|} = k, wysokości też w stosunku kk.
  • PABE=k2⋅PCDEP_{ABE} = k^2\cdot P_{CDE}, a PAED=PBECP_{AED} = P_{BEC}.
  • Cięciwy przecinające się w PP: ∣AP∣⋅∣PB∣=∣CP∣⋅∣PD∣|AP|\cdot|PB| = |CP|\cdot|PD| (z podobieństwa trójkątów APCAPC i DPBDPB).

Schemat krok po kroku

Tak rozwiązujesz typowe zadanie z tego tematu:

  1. 1

    Wyznacz skalę k

    Stosunek podstaw albo obwodów.

  2. 2

    Podziel wysokość lub przekątną w stosunku k

    Np. h=h1+h2h = h_1 + h_2, h1:h2=kh_1 : h_2 = k.

  3. 3

    Pola: k²

    Albo równość pól trójkątów przy ramionach.

Rozwiązane przykłady

Przykład 1

Wysokości trójkątów

W trapezie przekątne przecinają się w OO. Obwód trójkąta ABOABO jest równy 3030, a trójkąta CDOCDO – 1010. Wysokość trapezu to 88. Oblicz wysokość trójkąta ABOABO opuszczoną z OO.

  1. k=3010=3k = \frac{30}{10} = 3, więc wysokości trójkątów są w stosunku 3:13 : 1.

  2. 3x+x=8⇒x=23x + x = 8 \Rightarrow x = 2; wysokość ABOABO: 66.

Odpowiedź: 66

Przykład 2

Pola przy przekątnych

W trapezie ∣AB∣=3∣CD∣|AB| = 3|CD|, a pole trójkąta CDECDE jest równe 22. Oblicz pole trójkąta ABEABE.

  1. PABE=32⋅2=18P_{ABE} = 3^2\cdot 2 = 18.

Odpowiedź: 1818

Przykład 3

Cięciwy w okręgu

Średnica ABAB przecina cięciwę CDCD w PP: ∣PB∣=2|PB| = 2, ∣PC∣=6|PC| = 6, ∣PD∣=4|PD| = 4. Oblicz promień okręgu.

  1. ∣AP∣⋅2=6⋅4⇒∣AP∣=12|AP|\cdot 2 = 6\cdot 4 \Rightarrow |AP| = 12.

  2. ∣AB∣=14|AB| = 14, r=7r = 7.

Odpowiedź: 77

Typowe błędy

  • Stosunek pól kk zamiast k2k^2.
  • Uznanie trójkątów przy ramionach za podobne (one mają tylko równe pola).

Na maturze

Koniec lekcji

Oznacz ją jako przeczytaną, żeby odblokować zadania.