Spis treści
Co musisz wiedzieć
Jak rozpoznać to zadanie
„Wyrażenie x−y1+x+y1 można przekształcić do postaci”, „Dla x=1 wyrażenie x−12−5 jest równe”.
- Wspólny mianownik: iloczyn mianowników (albo ich NWW, gdy mają wspólne czynniki).
- Liczbę całkowitą zapisz jako ułamek: 5=x−15(x−1).
- Minus przed ułamkiem dotyczy całego licznika – weź licznik w nawias.
Schemat krok po kroku
Tak rozwiązujesz typowe zadanie z tego tematu:
- 1
Ustal wspólny mianownik
Dla x−y i x+y: (x−y)(x+y)=x2−y2.
- 2
Rozszerz ułamki
Licznik mnożysz przez to, czego brakuje mianownikowi.
- 3
Dodaj liczniki w nawiasach
x2−y2(x+y)+(x−y).
- 4
Zredukuj
Uprość licznik; sprawdź, czy da się skrócić.
Rozwiązane przykłady
Dla x=0 i x=−1 zapisz w postaci jednego ułamka x3−x+12.
Wspólny mianownik: x(x+1).
x(x+1)3(x+1)−2x=x(x+1)3x+3−2x.
Odpowiedź: x(x+1)x+3
Przykład 2
Ułamek i liczba
Dla x=0 wyrażenie 2x1−x jest równe
x=2x2x2.
2x1−2x2.
Odpowiedź: 2x1−2x2
Przykład 3
Mianowniki przeciwne
Dla x=2 uprość x−2x+2−x4.
2−x4=−x−24.
x−2x−4.
Odpowiedź: x−2x−4
Typowe błędy
- ✗Brak nawiasu przy odejmowaniu: …3(x+1)−2x+2 zamiast 3(x+1)−(2x+2).
- ✗Rozszerzenie tylko mianownika bez licznika.